De overgang: wat helpt tegen de klachten?
Een heldere gids over de overgang: welke klachten horen erbij, wat er volgens de richtlijnen echt helpt, en welke rol kruiden en leefstijl spelen.
Redactioneel getoetst aan erkende bronnen zoals de NHG-richtlijnen, Thuisarts.nl en het Voedingscentrum. Deze informatie is geen medisch advies; raadpleeg bij klachten je huisarts.
Kernclaims & bewijs
Voor hinderlijke opvliegers is hormoontherapie de best onderbouwde behandeling.
Stevig bewijsVoor kruiden zoals zwarte cohosh is er onvoldoende bewijs dat ze opvliegers verminderen.
Redelijk bewijs
De overgang is geen ziekte, maar de klachten kunnen je leven flink beïnvloeden. Opvliegers, slecht slapen, een wisselende stemming, drogere slijmvliezen. Het goede nieuws: er is veel over bekend, en er zijn opties die echt werken.
⚠️ Dit is informatie, geen medisch advies
Heb je last van je klachten? Je huisarts kan met je meedenken over alle opties, ook hormoontherapie. Deze site helpt je die gesprekken goed voorbereid in te gaan.
Wat hoort bij de overgang?
De overgang is de periode rond de laatste menstruatie, waarin de hormoonspiegels dalen. De bekendste klacht zijn opvliegers en nachtelijk zweten, maar ook slaap, stemming, concentratie en de blaas kunnen meedoen Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG), 2022. Niet iedereen heeft er evenveel last van.
Wat helpt het best?
Voor hinderlijke opvliegers is hormoontherapie de meest effectieve behandeling, met voor- en nadelen die je samen met je huisarts weegt National Institute for Health and Care Excellence (NICE), 2015. Dat is waar het bewijs het sterkst is.
Daarnaast helpt leefstijl: koel blijven, minder cafeïne en alcohol, beweging en aandacht voor slaap. Deze dingen zijn geen wondermiddel, maar ze doen mee.
En kruiden?
Zwarte cohosh, soja-isoflavonen, salie en rode klaver worden veel gebruikt. Het eerlijke beeld is dat het bewijs zwak is; een Cochrane-review vond onvoldoende grond dat zwarte cohosh opvliegers vermindert Leach MJ, 2012. Sommige vrouwen ervaren toch baat. Lees per middel wat er wel en niet is aangetoond bij Middelen A-Z.
Zo pak je het aan
Begin bij de basis en bij een goed gesprek met je huisarts. Wil je een kruid proberen, doe dat bewust, geef het enkele weken, en overleg als je andere medicijnen gebruikt.
Veelgestelde vragen
Hoelang duurt de overgang?
De klachten kunnen enkele jaren aanhouden en verschillen sterk per vrouw. Bij de meeste vrouwen worden ze na verloop van tijd rustiger.
Moet ik hormonen nemen?
Dat is een persoonlijke afweging samen met je huisarts. Bij hinderlijke opvliegers is hormoontherapie het meest effectief; het heeft voor- en nadelen die je samen weegt.
Werken kruiden tegen opvliegers?
Het bewijs is zwak. Sommige vrouwen ervaren baat, maar in goede studies is een duidelijk effect meestal niet aangetoond.
Bronnen
- Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) (2022). NHG-Standaard De overgang. richtlijnen.nhg.org. bron
- National Institute for Health and Care Excellence (NICE) (2015). Menopause: diagnosis and management (NG23). nice.org.uk. bron
- Leach MJ, Moore V (2012). Black cohosh (Cimicifuga spp.) for menopausal symptoms. Cochrane Database of Systematic Reviews (9):CD007244. doi:10.1002/14651858.CD007244.pub2 bron
- Thuisarts.nl (NHG) (2024). Ik ben in de overgang. thuisarts.nl. bron